Kozalak: İşverenler İçin Mevzuata Uygun Anlaşmalı Kreş Kontenjanı Ağı

Problem

Mevzuata göre 150’den fazla kadın çalışanı olan işyerleri 0–6 yaş çocuklar için kreş sağlamak zorunda. Çoğu işveren kendi kreşini açmak yerine bordroda nakit "kreş yardımı" ödüyor; oysa uzman yorumlarına göre nakit ödeme yükümlülüğü yerine getirmiş sayılmıyor ve kreş sağlanmadığı için işçinin haklı fesihle tazminat aldığı Yargıtay kararları var. Kreşle tek tek anlaşma yapmaksa İK için kâbus: çalışanlar şehrin farklı ucunda oturuyor, kreşlerin kalitesi bilinmiyor, her biriyle ayrı sözleşme ve fatura gerekiyor. Eşiğin altındaki şirketler de çalışan annelerini kaybetmemek için kreş desteği vermek istiyor ama bunu yönetecek yapı yok.

Çözüm

• Şehir genelinde ruhsatlı özel kreş ve gündüz bakımevlerinden oluşan ağ; her kreş yılda iki kez yerinde denetlenir (güvenlik, personel oranı, beslenme, hijyen).
• Çalışan uygulamada ev ve iş adresini, çocuğun yaşını girer; yapay zekâ servis güzergâhı, boş kontenjan ve kreşin doluluk tahminine göre en uygun 3 kreşi önerir.
• İşveren tek sözleşme ve tek fatura öder; Kozalak kreşe doğrudan faturalı ödeme yapar, nakit ödeme yerine mevzuata uygun hizmet satın alma kaydı oluşur.
• İK paneli: kontenjan kullanımı, bekleme listesi, denetim raporları ve iş müfettişine sunulabilecek hazır uyum dosyası.

Neden şimdi?

MEB verilerine dayanan değerlendirmelere göre 3–5 yaş grubunda okullaşma oranı hâlâ yarı düzeyinde ve son yıllarda geriledi; kreş erişimi, kadınların işgücüne dönüşündeki en büyük engellerden biri. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın gündemindeki yönetmelik değişikliği taslakları ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 2025–2026’da yenilediği kreş düzenlemeleri, işverenlerin bu konuda denetim baskısını artırıyor.