Mahalle Hazır: Deprem Öncesi Hazırlık ve Sonrası İçin Mahalle Dayanışma Ağı

Depremden önce kimin neye ihtiyacı olacağını bil, sonra ilk 72 saatte komşunla eşleş.

Aşama: Fikir#afet#deprem#gönüllülük#mahalle#dayanışma#yapay zekâ

Genel bakış

Apartman ve mahalle ölçeğinde afet hazırlık planı, beceri ve kaynak envanteri ile afet sonrası ihtiyaç–yardım eşleştirmesi yapan bir platform. Yaşlı, engelli ya da düzenli ilaç kullanan komşular önceden işaretlenir; deprem sonrası internet zayıfken bile SMS ve çevrimdışı çalışan uygulamayla ilk saatlerin koordinasyonu mahalle içinde çözülür.

Problem

6 Şubat 2023 depremleri ve 2025’teki İstanbul sarsıntısı, ilk saatlerde en hızlı yardımın komşudan geldiğini gösterdi. Ancak bu yardım dağınık: WhatsApp gruplarında kaybolan çağrılar, aynı adrese üç kez gelen battaniye, hiç uğranmayan yatağa bağımlı yaşlı. Hangi binada jeneratör, kimde ilk yardım eğitimi, kimin insüline ihtiyacı var; bunlar afetten önce bilinmiyor.

Çözüm

Bina ve mahalle hazırlık profili: toplanma alanı, sorumlu kişiler, afet çantası kontrol listesi ve tatbikat hatırlatmaları.
Gönüllü beceri ve kaynak envanteri: ilk yardım, elektrik ustası, araç, jeneratör, çadır; kişinin izniyle mahalle içinde görünür.
Kırılgan komşu kaydı: yaşlı, engelli, bebekli ya da ilaca bağımlı haneler açık rızayla işaretlenir; afet anında "önce bu kapılar" listesi oluşur.
Afet modu: SMS ve çevrimdışı senkronizasyonla "güvendeyim / yardım lazım / şunu verebilirim" bildirimleri; yapay zekâ gelen serbest metin mesajları ihtiyaç türüne göre sınıflandırır, mükerrerleri birleştirir ve en yakın kaynakla eşleştirir.
Belediye, muhtarlık ve AFAD gönüllü ekipleri için mahalle panosu: açık ihtiyaçlar, karşılananlar, ulaşılamayan haneler.

Neden şimdi?

AFAD açıklamalarına göre gönüllü sayısı 2023 öncesindeki yaklaşık 620 binden 2025’te 1,6 milyonun üzerine çıktı; insanlar hazırlanmak istiyor ama mahalle düzeyinde organize olacak bir araçları yok. Belediyeler de mahalle afet gönüllülüğü programları kuruyor ve bunları dijital olarak yönetecek çözümler arıyor.

İlk yorumu sen yaz.

Yorum yazmak için giriş yap ya da ücretsiz üye ol.