Pano: Eski Binalarda Termal Kamerayla Elektrik Yangını Risk Taraması, Sigortacı Ödemeli

Problem

Türkiye’de ulusal yangın nedeni istatistiği düzenli yayımlanmıyor; ancak İstanbul İtfaiyesi verilerini inceleyen çalışmalara göre 2012–2016 döneminde yangınların yaklaşık beşte biri elektrik kontağı kaynaklıydı. 1980’ler ve 1990’larda yapılmış apartmanlarda tesisat, klima, elektrikli ısıtıcı ve indüksiyon ocaklarıyla artan yükü taşımak için tasarlanmadı. Gevşek bir bağlantının ısınması gözle görülmez; sorun çoğu zaman duman çıktığında fark edilir. Konutlarda elektrik tesisatı için zorunlu periyodik kontrol olmadığından kimse düzenli bakmıyor.

Çözüm

• Bir saatlik bina taraması: Termografi sertifikalı teknisyen, bina yükteyken (akşam saatleri) ana pano, kolon hatları, sayaç odası ve isteyen dairelerin sigorta kutularını termal ve normal kamerayla çeker.
• Yapay zekâ ile sınıflandırma: Görüntülerdeki sıcak noktalar ortam ve yük koşuluna göre düzeltilir; gevşek bağlantı, aşırı yük, faz dengesizliği gibi olası nedenler sınıflandırılır, mühendis onayından geçer.
• Risk puanı ve onarım listesi: Binaya “acil / 3 ay içinde / izlenecek” öncelikli bir liste verilir; yetkili elektrikçilerden karşılaştırmalı teklif alınabilir.
• Sigortacı paneli: Sigorta şirketi poliçe portföyündeki binaların risk dağılımını, onarım tamamlanma oranını ve tekrar taramalarını görür.

Neden şimdi?

ABD’de sigortacıların elektrik yangını önleme cihazlarını poliçe sahiplerine ücretsiz dağıtması, hasar önlemenin sigortacı için kârlı olduğunu gösterdi. Türkiye’de de enflasyonla yangın hasar tutarları büyüdü; termal kameraların fiyatı ise telefona takılan modellerle birkaç bin liraya indi. Görüntüleri yorumlayan uzman sayısı sınırlı; yapay zekâ bu darboğazı açıyor.