Prizma: Üniversite ve Araştırma Merkezlerindeki Pahalı Analiz Cihazlarını Sanayiye ve Diğer Araştırmacılara Saatlik Açan Ortak Kullanım Ağı

Milyonluk cihazı satın almayın; en yakın üniversitedeki boş saatini tek tıkla kiralayın, numunenizi gönderin, raporunuzu alın.

Aşama: Fikir#araştırma altyapısı#laboratuvar#ortak kullanım#üniversite-sanayi işbirliği#ar-ge#yapay zekâ#aracılık

Genel bakış

Üniversitelerin merkezi laboratuvarlarında ve araştırma altyapılarında atıl kalan SEM, XRD, LC-MS, NMR gibi pahalı cihazların boş saatlerini tek bir katalogda toplayan, sanayiden ve başka üniversitelerden gelen talebi doğru cihaza eşleştiren ve sipariş, numune kabulü, faturalama ile sonuç raporunu uçtan uca yöneten bir aracılık ağı. Yapay zekâ, firmanın serbest metinle yazdığı ihtiyacı doğru analiz yöntemine ve cihaza çevirir.

Problem

Türkiye’deki hemen her üniversitenin bir merkezi araştırma laboratuvarı var ve bu merkezler yönetmelikleri gereği sanayiye ücretli analiz hizmeti verebiliyor. Ancak her merkezin kendi formu, fiyat listesi, proforma süreci ve döner sermaye işleyişi var; ulusal ölçekte cihazları, boş saatleri ve fiyatları gösteren tek bir kapı yok. Bir plastik üreticisi ya da kozmetik firması hangi cihaza, hangi yönteme ve hangi şehirdeki merkeze gitmesi gerektiğini bilemiyor; e-posta trafiği haftalar sürüyor. Öte yandan milyonlarca liralık cihazlar, proje dönemleri dışında düşük dolulukla çalışıyor.

Çözüm

Ulusal cihaz kataloğu: üniversite merkezleri, 6550 sayılı Kanun kapsamındaki araştırma altyapıları ve kamu araştırma enstitülerinin cihazları; teknik özellik, akreditasyon kapsamı, fiyat ve takvimle birlikte.
Yapay zekâ ihtiyaç tercümanı: firma “granülde nem ve katkı maddesi oranını görmek istiyorum” yazar; sistem uygun yöntemleri (ör. TGA, FTIR, GC-MS), numune miktarını ve hazırlığını önerir, en uygun 3 merkezi fiyat ve teslim süresiyle sıralar.
Tek sipariş, tek fatura: kullanıcı Prizma’ya öder; ücret ilgili merkezin döner sermayesine protokolle aktarılır. Kamu tarafındaki evrak yükü merkezden alınır.
Numune takibi ve sonuç kasası: numune kabulünden rapora kadar her adım izlenir; raporlar, ham veri ve gizlilik sözleşmeleri tek yerde saklanır.
Kendi cihazını kullanmak isteyen araştırmacılar için eğitimli kullanıcı yetkisiyle saatlik “kendin kullan” rezervasyonu; merkezlere ücretsiz doluluk ve rezervasyon paneli.

Neden şimdi?

TÜİK’e göre Türkiye’nin Ar-Ge harcaması 2024’te yaklaşık 652 milyar TL’ye ulaştı ve GSYH’ye oranı yaklaşık yüzde 1,46 oldu. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı verilerine göre 2025 sonunda 1.300’ü aşkın Ar-Ge merkezi ve 340 civarında tasarım merkezi faaliyette. Bu şirketlerin ileri analiz ihtiyacı büyüyor ama her biri pahalı cihaz alamaz. Üniversiteler ise döner sermaye gelirini artırma ve cihaz kullanım oranını raporlama baskısı altında. Büyük dil modelleri, teknik olmayan bir talebi doğru analiz yöntemine çevirmeyi ilk kez ucuz ve güvenilir hâle getirdi.

İlk yorumu sen yaz.

Yorum yazmak için giriş yap ya da ücretsiz üye ol.